Home
Carrièregids

Vind een loopbaan die veel goed doet

Je werkt naar schatting 80.000 uur in je leven. Dat is waarschijnlijk je grootste kans om anderen te helpen. Deze gids laat zien hoe je werk kiest, test en vindt dat ertoe doet, in Nederland en daarbuiten.

Ongeveer 15 minuten lezen. Met ideeën van 80,000 Hours en Probably Good.

Wat we een vriend zouden zeggen

Vier stappen

  1. Kies een urgent probleem
  2. Bekijk alle manieren om te helpen
  3. Test goedkoop of het bij je past
  4. Praat met mensen die het werk doen

Zet dan één kleine stap.

Deel 1: Waarom het ertoe doet

Je loopbaan kan jouw leven veranderen, en dat van anderen

Je werk bepaalt hoe je je dagen doorbrengt, wat je leert, wie je ontmoet en hoe je naar jezelf kijkt. Toch rollen veel mensen er zomaar in: ze nemen de eerste redelijke baan, of doen wat hun vrienden doen.

Het loont om even stil te staan, want banen verschillen enorm in hoeveel goed ze doen. Volgens een schatting van 80,000 Hours redt een gemiddelde arts in het Verenigd Koninkrijk of de VS in een hele loopbaan ongeveer drie levens. De arts David Nalin hielp orale rehydratietherapie ontwikkelen, die meer dan 50 miljoen levens heeft gered. Geluk speelde mee, maar hij koos er zelf voor te werken aan een van de dodelijkste gezondheidsproblemen van zijn tijd.

De nuttige vraag is dus niet of je verschil kunt maken, maar welke van jouw opties het meeste verschil kan maken. Je hoeft niet beroemd of expert te zijn. De oprichters van de Against Malaria Foundation begonnen een kleine organisatie die klamboes uitdeelde, en die werd een van de meest kosteneffectieve goede doelen ter wereld.

Deel 2: Welke problemen

Vergelijk problemen voordat je banen vergelijkt

Sommige problemen zijn veel groter, meer over het hoofd gezien of makkelijker aan te pakken dan andere. Het probleem waar je aan werkt kan dus net zoveel uitmaken als de baan die je doet. 80,000 Hours stelt drie vragen voor:

Is het groot?

Hoeveel mensen of dieren raakt het, hoe ernstig, en hoe lang?

Wordt het verwaarloosd?

Hoeveel mensen en hoeveel geld zijn er al mee bezig? Problemen die markten en overheden laten liggen, hebben vaak de meeste ruimte voor één persoon extra.

Is het oplosbaar?

Zijn er bewezen oplossingen om op te schalen, of veelbelovende nieuwe om te testen? Een gok met kleine kans kan de moeite waard zijn als het een enorm verschil zou maken.

De urgentste problemen scoren meestal goed op alle drie, of uitzonderlijk goed op één. Samen vormen deze vragen de S van het SELF-model in deel 3.

Wie deze vragen stelt, komt vaak uit bij gebieden zoals deze:

Wereldwijde gezondheid en welzijn
Nog steeds sterven elk jaar miljoenen kinderen aan vermijdbare ziekten. Artsen, economen, programmamanagers en ambtenaren helpen hier allemaal.
Dierenwelzijn
Elk jaar worden tientallen miljarden dieren gefokt, de meeste in de bio-industrie, en weinig mensen werken eraan. Er is behoefte aan campagnevoerders, onderzoekers, voedingstechnologen en fondsenwervers.
Catastrofale risico's
Pandemieën, kernoorlog en risico's van geavanceerde AI of synthetische biologie. Beleid, onderzoek, bioveiligheid en bedrijfsvoering tellen allemaal mee.
Andere gebieden
Mentale gezondheid, klimaatverandering, en betere instituties en besluitvorming.

We maken hier geen ranglijst van. Hoe je ze vergelijkt, hangt af van vragen waar redelijke mensen het over oneens zijn, zoals hoeveel gewicht je geeft aan dieren, toekomstige generaties of onzekere gokken. Lees de lijsten van 80,000 Hours en Probably Good (in het Engels), en vorm je eigen oordeel. Het is prima als je het nog niet weet: de meeste mensen beginnen zonder duidelijk antwoord.

Deel 3: Wat past bij je

Koppel wat jou drijft aan wat de wereld nodig heeft

Breng het nu terug naar jezelf. Spring niet meteen naar functietitels. Kijk naar wat jij meebrengt, en waar dat het meest nodig is: het doel is te vinden waar jouw sterke punten de grootste behoeften van de wereld raken.

Waar word je gelukkig van in je werk?

80,000 Hours bekeek meer dan 60 studies over wat mensen gelukkig maakt in hun werk. Het belangrijkste is niet je salaris, status of functietitel, maar wat je dag in dag uit doet. Let op vijf dingen:

Boeiend werk
Vrijheid in hoe je werkt, duidelijke taken, afwisseling en feedback op hoe het gaat.
Werk dat anderen helpt
Bijna iedereen die als verpleegkundige of bij de brandweer werkt, vindt dat werk zinvol. Van modeontwerpers is dat minder dan 30%.
Werk waar je goed in bent
Dat geeft voldoening, en een sterkere positie om de rest van dit lijstje te krijgen.
Collega's die je steunen
Mensen met wie je graag werkt en die je helpen als het nodig is.
Geen grote nadelen
Een eerlijk salaris, een reistijd die te doen is, redelijke uren en werk dat past bij de rest van je leven.

Pas op voor drie valkuilen. Je passie volgen: de populairste passies, zoals sport en kunst, zijn ook de vakgebieden met de meeste concurrentie, en hoe goed een baan bij je interesses past, voorspelt tevredenheid maar zwak. Het geld achterna: dat maakt mensen gelukkiger, maar slechts een beetje zodra hun basisbehoeften gedekt zijn. En mikken op een makkelijk leven: een veeleisende baan waarin je iets te zeggen hebt, past vaak beter. 80,000 Hours vat het zo samen: word goed in iets wat anderen helpt.

Vergelijk opties met vier vragen

Het SELF-model van Probably Good helpt je routes of concrete functies te vergelijken. Zie het als een ruwe vermenigvuldiging: als één factor bijna nul is, is de uitkomst dat ook.

  1. Significance: hoe urgent is het probleem?Stel de drie vragen uit deel 2: is het groot, wordt het verwaarloosd, is het oplosbaar?
  2. Efficacy: hoe goed werkt jouw aanpak?Hoe goed werkt jouw methode binnen dat probleem, vergeleken met andere manieren om het aan te pakken? In de wereldwijde gezondheid kunnen klamboes per euro tien of honderd keer zoveel levens redden als sommige andere programma's.
  3. Leverage: hoeveel hefboom heeft de functie?Hoeveel invloed geeft de rol je? Denk aan budgetten die je beheert, hulpmiddelen waar anderen op bouwen, en wat er gebeurt als jij de baan niet neemt.
  4. Fit: past het bij jou?Krijg je er energie van, ben je er goed in en houd je het vol? Een rol die op papier perfect lijkt, kan slecht bij je passen, en andersom.

Gebruik ruwe getallen om te vergelijken, geen precieze rekensommen. De beste functies scoren meestal goed op een paar van deze vier.

Test of het past, en begin goedkoop

Je leert meer van uitproberen dan van nadenken. Begin bovenaan deze lijst en werk naar beneden.

Doe een praktische opdracht
Besteed een paar uur aan een typische taak: schrijf een kort artikel, vat een paper samen, bouw een klein model. Vond je het leuk?
Praat met iemand uit het vak
Vraag hoe het werk er dag in dag uit uitziet, en hoe die persoon er terecht is gekomen.
Begin een project
Iets substantieels dat je een werkgever kunt laten zien, zoals een kleine app of een community die je organiseert.
Doe vrijwilligerswerk
Doe praktijkervaring op zonder alle diploma's. Veel organisaties, ook de onze, zijn blij met vrijwilligers.
Doe een fellowship of stage
Formeler en soms betaald, van een paar weken tot een jaar, vaak met training.

Wanneer stop je met verkennen? Probeer eerst de optie die in het beste geval het meeste oplevert, begin met routes die je makkelijk terug kunt draaien, en probeer af en toe iets onverwachts. Zou je je huidige route niet kiezen als je opnieuw begon? Overweeg dan serieus over te stappen.

Deel 4: Je opties

Maak van wat je weet een paar hypotheses

Je hebt geen vastomlijnd plan nodig. Mik op een paar veelbelovende richtingen die je kunt testen. Kijk verder dan de voor de hand liggende banen in de goede-doelensector: 80,000 Hours beschrijft vijf brede aanpakken, en veel loopbanen combineren er een paar.

Onderzoek
Werken aan de kernvragen achter een urgent probleem, bij een universiteit, denktank, non-profit of bedrijf. Onderzoeksteams hebben ook managers, engineers en bedrijfsvoering nodig.
Overheid en beleid
Werken bij de overheid of in de politiek, of beleid van buitenaf beïnvloeden. Een begroting een paar procent beter besteden kan miljoenen waard zijn. Denk in Nederland aan ministeries, toezichthouders en de EU in Brussel. Onze gids voor werken in beleid noemt Nederlandse traineeships, opleidingen en waar je kunt beginnen.
Organisaties opbouwen
Een zeer effectieve organisatie helpen groeien, in bedrijfsvoering, management, fondsenwerving of tech, of een nieuwe beginnen waar niemand aan een probleem werkt. Veel organisaties worden meer geremd door een gebrek aan goede mensen dan door een gebrek aan geld. Onze gids voor oprichters gaat over iets beginnen.
Ideeën verspreiden
Belangrijke, verwaarloosde ideeën verspreiden via schrijven, video, journalistiek of marketing voor goede doelen.
Verdienen om te geven
Een goedbetaalde baan nemen die geen schade doet, en een groot deel geven aan zeer effectieve goede doelen. Lees onze gids voor effectief geven.

Je kunt ook helpen zonder van baan te wisselen. Geef 10% van je inkomen aan de meest effectieve goede doelen, zoals veel mensen doen met de 10%-belofte. Laat van je horen over belangrijke, verwaarloosde kwesties. En help anderen meer goed te doen, bijvoorbeeld via onze lokale groepen.

Schrijf een loopbaanhypothese

Een loopbaanhypothese is een doordachte gok over een route die bij je zou kunnen passen en goed doet. Het is iets om te verkennen, geen besluit. Vul de open plekken in:

Ik denk dat ik kan bijdragen aan een probleem door vaardigheden of interesses te gebruiken of te ontwikkelen, bijvoorbeeld via een soort functie of organisatie.

Bijvoorbeeld: “Ik maak me zorgen over klimaatverandering en houd van data, dus ik zou analyses kunnen doen voor een milieuorganisatie of een ministerie.”

Schrijf er een paar, en hou er twee of drie over:

Is het concreet?
Kun je functies, vakgebieden of organisaties noemen om uit te zoeken?
Is het haalbaar voor jou?
Denk aan locatie, salaris en opleiding. Kun je er nu mee beginnen?
Leidt het ergens heen?
Past het bij het werk dat je over vijf tot tien jaar wilt doen?

Test ze daarna met de stappen uit deel 3: lees over het vakgebied, bekijk echte vacatures, praat met mensen die het werk doen en probeer het in het klein.

Deel 5: Aan de slag

Zo vind en krijg je een baan met impact

Van een richting naar echte vacatures kan als een sprong voelen. Zoek breed, solliciteer strategisch, en zie het zoeken als onderdeel van het testen van je hypotheses.

Waar zoek je?

Begin met onze vacaturebank
We verzamelen vacatures met impact voor mensen in Nederland: bij gecheckte organisaties, instapfuncties zoals stages en traineeships, banen met hefboom bij Nederlandse instellingen, en goedbetaalde functies om te geven.
Denk verder dan de voor de hand liggende functietitel
Een rol in programmacoördinatie heet misschien projectmedewerker, outreachspecialist of beleidsmedewerker. Maak een lijst met titels om op te zoeken.
Begin bij organisaties, niet bij vacatures
Maak een lijst van organisaties die werk doen dat je belangrijk vindt en volg hun vacaturepagina's. Kijk in vacatures naar de gevraagde vaardigheden, niet naar de precieze titel.
Gebruik gespecialiseerde sites
Grote sites zijn druk en missen veel functies met impact. Voor banen bij de overheid, zie Werken voor Nederland.

Bouw een netwerk dat je echt gebruikt

Veel banen worden via mensen vervuld. Begin nu gesprekken, en laat ze groeien.

Begin bij mensen die je kent
Vertel vrienden, familie en oud-collega's wat je zoekt. Een warme introductie werkt veel beter dan een koud bericht.
Kom opdagen
Ga waar jouw vakgebied samenkomt. Probeer in Nederland onze evenementen, onze coworkingruimte in Amsterdam, of de School for Moral Ambition.
Benader mensen goed
Wees nieuwsgierig naar hun werk. Zeg waarom je juist hen benadert, vraag om advies in plaats van een baan, en doe één klein verzoek, zoals een gesprek van 20 minuten.

Solliciteer breed, maar strategisch

Vraag jezelf voor je solliciteert hoe gemotiveerd je bent en hoe goed je past. Allebei hoog: topprioriteit, dus stem je sollicitatie zorgvuldig af. Gemotiveerd maar minder goede match: het proberen waard, want een doordachte sollicitatie kan het gat dichten. Goede match maar weinig zin: alleen als het bijdraagt aan wat je later wilt.

Je voelt je zelden 100% gekwalificeerd. Vacatures zijn verlanglijstjes. Word je enthousiast van een functie en voldoe je aan zo'n 70 tot 80% van wat ertoe doet, solliciteer dan.

Laat je sollicitatie opvallen

Denk als de recruiter
Die scant sollicitaties snel, op zoek naar duidelijke tekenen dat je past. Laat zien waarom juist deze organisatie, en leg een overstap of een gat in je cv in een zin of twee uit.
Laat resultaten zien, geen taken
"Nieuwe collega's waren 30% sneller ingewerkt nadat ik het inwerkprogramma herschreef" is beter dan "verantwoordelijk voor inwerken".
Schrijf je brief zelf
Kort, concreet, en met iets wat niet al in je cv staat. Gebruik AI als hulp, niet als schrijver: algemene brieven vallen op om de verkeerde reden.
Pas elke sollicitatie aan
Gebruik de woorden van de vacature op een natuurlijke manier. Veel werkgevers laten software cv's screenen, dus houd de opmaak eenvoudig.

Gesprekken, opdrachten en aanbiedingen

Oefen hardop
Oefen met de STAR-methode: situatie, taak, actie, resultaat. Neem ook eigen vragen mee: jij beoordeelt hen ook.
Neem praktijkopdrachten serieus
Lees de instructies twee keer en houd je aan de tijd. Gaat er iets mis, zeg het dan.
Onderhandel
Dat is normaal. Veel Nederlandse werkgevers betalen volgens een vaste schaal, maar de trede daarbinnen ligt vaak open. Weeg het hele aanbod: impact, wat je leert, de mensen en hoe het in je leven past.

Loop je vast? Zoek waar het misgaat

Afwijzing is normaal, ook voor sterke kandidaten. Zoek de fase waar je zoektocht stokt.

Geen gesprekken
Na zo'n 20 sollicitaties zonder reactie: kijk opnieuw. Mik je op functies die passen, en maakt je cv dat duidelijk? Bouw ontbrekende vaardigheden op met projecten, vrijwilligerswerk of een goedkope cursus.
Wel gesprekken, geen aanbod
Oefen hardop, liefst met iemand die zelf mensen aanneemt, en verdiep je in de organisatie, verder dan de homepage. Vraag om feedback: hoe verder je kwam, hoe groter de kans dat je die krijgt.
Zakken voor de praktijkopdracht
Er een krijgen betekent dat je gesprekken goed gingen. Leid de waarschijnlijke taken af uit de vacature, lees de instructies goed en houd je aan de tijd.

Wees mild voor jezelf na een afwijzing. En als je nooit wordt afgewezen, mik je misschien niet hoog genoeg.

Deel 6: Blijven groeien

Bouw vaardigheden op die blijven

Een baan vinden is het begin, niet het einde. De meeste mensen zijn het productiefst tussen hun 40e en 50e. Beoordeel een baan dus op wat hij nu doet én op wat hij opbouwt voor later.

Investeer in loopbaankapitaal

Loopbaankapitaal is alles wat je in een betere positie brengt om later goed te doen: vaardigheden, contacten, diploma's, karakter, en een buffer, het spaargeld waarmee je een risico kunt nemen of kunt overstappen.

Vraag mensen die een paar stappen verder zijn wat hen het snelst vooruit hielp. Dat is vaak niet de prestigieuze, algemene optie. En wacht niet te lang: soms leert de baan die nu het meest helpt je ook het meest.

Vaardigheden die waardevoller worden door AI

AI gaat veel banen veranderen, maar niet alle vaardigheden verliezen waarde. Deze worden waarschijnlijk meer waard:

Moeilijk te automatiseren
Rommelig werk, lange projecten en taken die menselijk oordeel vragen.
Nodig om AI te bouwen en te gebruiken
Van machine learning tot organisaties helpen AI goed in te zetten, en het veilig te besturen.
Iets maken waar we meer van willen
Werk waarbij goedkopere productie betekent dat mensen er meer van willen, niet dat er minder mensen nodig zijn.
Specialistisch en moeilijk te leren
Diepe expertise die jaren kost om op te bouwen en die weinig anderen hebben.

Nuttig in bijna elke baan: AI goed gebruiken, goed voor jezelf zorgen, prioriteiten stellen, samenwerken en snel leren. Zie de volledige lijst van 80,000 Hours (in het Engels).

Groei in de baan die je hebt

Gebruik je baan om dingen te testen
Neem een nieuwe taak op je of leid een klein project. Kleine experimenten leren je meer dan wachten op de perfecte functie.
Leer bewust
Kies een of twee vaardigheden die belangrijk zijn voor waar je heen wilt, en oefen ze in je werk.
Houd bij wat je doet
Noteer wat je leerde en welke feedback je kreeg. Dat helpt op slechte dagen en als je je cv bijwerkt.
Blijf in contact
Bedank mensen, deel nuttige dingen en neem contact op voordat je iets nodig hebt.

Check één keer per jaar bij jezelf in

Je hoeft geen harde antwoorden te hebben. Het doel is veranderingen vroeg op te merken.

  • Wat leer ik op dit moment echt?
  • Waar krijg ik energie van, en wat kost me energie?
  • Aan welke problemen wil ik over een paar jaar werken?
  • Sluit mijn baan aan bij de impact die ik wil maken?
  • Welke kleine verandering brengt me een betere kant op?
Volgende stappen

Wat je deze week kunt doen

Je hoeft morgen niet alles om te gooien. Kies er een paar uit.

Deze week

  • Schrijf je hypotheses opTrek er een uur voor uit. Twee of drie ruwe richtingen is genoeg.
  • Verken twee uur langZoek een of twee problemen uit, en daarna drie tot vijf organisaties die eraan werken.
  • Kies één vaardigheidDe vaardigheid die de meeste deuren opent. Zoek er één goede cursus, boek of project bij.
  • Benader één persoonIemand die werk doet dat je bewondert. Stuur een kort, oprecht bericht.
  • Vind vijf functiesVijf banen of vrijwilligersrollen die bij je richting passen. Noteer wat je aan elk ervan aanspreekt.

Waar sta je nu?

Verder kijken

Meer advies, banen in het buitenland en mensen uit je vakgebied. Deze sites zijn in het Engels.

“Het omvangrijke netwerk waarmee ik via EA in aanraking ben gekomen, is geweldig geweest. Ik denk dat ik deze switch veel, veel sneller heb kunnen maken dan dat ik in andere vergelijkbare vakgebieden had kunnen bereiken.”
Jesse Hoogland
Medeoprichter van Resolution, een non-profit voor AI-veiligheid

Wil je erover praten?

Een gesprek met ons team is gratis. We helpen je je hypotheses aan te scherpen, mensen te vinden om mee te praten en je volgende stap te plannen.

Deze gids is geschreven met ideeën uit de carrièregidsen van 80,000 Hours en Probably Good.